_1030385

Vulnerability, isn’t that the new cynicism?

Door: André Platteel

Je kwetsbaar opstellen, dat lijkt het nieuwe geloof. Weg van cynisme en superioriteit, kwetsbaarheid als ultieme tegenhanger. Want dan ben je open en krachtig. Toch?

_1030385

 

Nog voordat ik Your Lab startte, gaf ik veel presentaties over marketing en strategie. In een bepaalde periode sidderde ik van angst als ik het podium betrad. Kwetsbaar opstellen, zei ik tegen mezelf. Ik kan het ‘aan’. Maar wat ik deed was verstrakken, omdat ik in alle ogen die me aanstaarden een afwijzing las. Ik was bereid gekwetst te worden, en projecteerde die bereidheid direct in de blik van de ander. Wat ik deed was onder het mom van kwetsbaarheid, mezelf al bij voorbaat afwijzen.
Kwetsbaarheid suggereert dat je gekwetst kan worden. Als je denkt dat dat kan gebeuren, ben je direct alert: je kan immers zo maar pijn worden gedaan. Hoe open ben je dan nog? En ben je dan eigenlijk niet al direct bezig jezelf te kwetsen, door je te verdedigen tegen pijn en daardoor af te sluiten van liefde?
Er zit nog iets raars in de gedachte dat je gekwetst kan worden. Dat kan alleen als de werkelijke reactie van iemand niet is zoals je hem had voorgesteld of gehoopt. Wat dus eigenlijk gekwetst wordt, is je gedachte. En zitten gedachten niet juist in de weg om dit moment, het Nu, volledig te kunnen ervaren?
Natuurlijk ontstaat er in relaties pijn, in vriendschap, in relaties tot onze ouders, en natuurlijk in de liefde, wanneer iemand ons kleineert, bedriegt, beliegt, en daarmee ons hart met een dolk lijkt te doorboren. Maar als we ons gekwetst voelen, dan kunnen we niet meer open onderzoeken wat er achter die pijn zit, blijven erin steken.
Ik weet niet hoe lang ik mezelf slachtoffer zag van mijn vader, die hoe lief hij ook is, me gekwetst had door me in een belangrijke fase niet te zien, zelfs te negeren. Iedere keer als ik bij hem op bezoek kwam, nam ik me voor hem dat niet te verwijten en me vooral kwetsbaar op te stellen; en het enige wat ik daardoor kon zien, is wat me eerder gekwetst had: zijn desinteresse. Bevestigd in mijn slachtofferrol, en de oude wond opnieuw opengereten, ging ik terug naar huis.
Door een slachtofferrol aan te nemen, blijven we de dynamiek die ten grondslag ligt aan de eerdere pijn, herhalen. De truc is te zien, dat wat gekwetst wordt, dat deel van onszelf is, dat al in een heel vroeg stadium in ons leven probeerde pijn te vermijden. Om die pijn niet meer te ervaren hebben we een overlevingsstrategie ontwikkelt, die eigenlijk oneigenlijk is. Van daaruit ontstaan allerlei verwachtingen en dus gedachten, die natuurlijk gedoemd zijn te falen.
Als je dat vanuit openheid kunt zien, kun je nog steeds pijn hebben, maar kan de kwetsure thuiskomen. Het is alsof je een open hart operatie ondergaat, maar dan vanuit volledige bewustzijn: er vindt heling plaats. En zoals dat met een operatie kan gaan, is dat niet geheel pijnloos, maar je lijdt niet.
Het grootste cadeau dat je jezelf kunt geven is niet dat je gekwetst mag worden, maar dat je geraakt mag worden. Niet vervallen in de kwetsure, vraagt openheid. En helderheid. Dat kan alleen als je ervaren hebt wie je in essentie bent. Groter dan je gedachten kunnen bedenken. Verbonden met alles en iedereen. Die essentie kan nooit gekwetst worden.
Dat bevrijdt. Dat is liefde. Zelfs in de grootste pijn.

Deel dit artikel: